Theo quy định pháp luật hiện tại (ví dụ như Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và Luật Quảng cáo), influencer (KOL/KOC) có nghĩa vụ phải thông báo một cách rõ ràng trước và trong quá trình quảng bá để đảm bảo tính minh bạch.
1. Thời điểm và vị trí công khai
- Hiển thị ngay từ đầu: Thông báo về việc tài trợ cần xuất hiện ngay từ đầu nội dung hoặc khi người xem bắt đầu tiếp cận thông tin (không nên để ở cuối video, ẩn trong bình luận hoặc chèn giữa nhiều hashtag).
- Nêu rõ bằng lời nói hoặc văn bản: Cần thông báo một cách rõ ràng trước và trong khi giới thiệu sản phẩm.
2. Sử dụng dấu hiệu phân biệt rõ ràng
Influencer nên sử dụng từ ngữ hoặc nhãn rõ ràng như:
- “Quảng cáo”
- “Được tài trợ”
- “Sponsor”
- “Ad” hoặc “#Sponsored”
3. Tận dụng tính năng của từng nền tảng
- Trên TikTok / Reels / YouTube: Bật tính năng công khai nội dung thương mại (commercial content / paid partnership) trước khi đăng tải để nền tảng tự động hiển thị nhãn quảng cáo chính thức trên video.
- Gắn thẻ đối tác: Cần gắn thẻ (tag) tài khoản chính thức của nhãn hàng (nếu có hợp tác thương mại) để tăng tính minh bạch.
2. Khi nào KOL/ Influencer, người nổi tiếng bắt buộc phải gắn nhãn ‘Được tài trợ’?
Theo Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023 và Nghị định 55/2024/NĐ-CP, người có ảnh hưởng phải thông báo rõ cho người tiêu dùng về việc họ đang được tài trợ khi cung cấp thông tin về sản phẩm, hàng hóa hoặc dịch vụ.
Điều này có nghĩa, gắn nhãn “Được tài trợ”, “Quảng cáo” hoặc các hình thức thông báo tương tự đã trở thành nghĩa vụ pháp lý, không còn là lựa chọn tự nguyện.
Việc công khai cần được thực hiện ngay từ đầu nội dung để người xem nhận biết đây là thông tin có yếu tố thương mại trước khi tiếp nhận các đánh giá hoặc khuyến nghị.
Các trường hợp thường gặp bắt buộc phải gắn nhãn gồm:
- Nhận tiền để đăng bài hoặc quay video giới thiệu sản phẩm.
- Được doanh nghiệp chi trả chi phí thực hiện video.
- Nhận sản phẩm miễn phí để thực hiện bài đánh giá.
- Nhận voucher, chuyến du lịch, dịch vụ hoặc các quyền lợi vật chất khác.
- Livestream bán hàng theo hợp đồng với doanh nghiệp.
- Tham gia chiến dịch truyền thông của thương hiệu.
- Thực hiện nội dung theo yêu cầu hoặc kịch bản của nhãn hàng.
Khi nào KOL/ Influencer, người nổi tiếng bắt buộc phải gắn nhãn ‘Được tài trợ’?
Lưu ý rằng, pháp luật không chỉ coi tiền mặt là hình thức tài trợ. Các quà tặng, sản phẩm dùng thử, dịch vụ miễn phí hoặc bất kỳ lợi ích kinh tế nào cũng được xem là hình thức tài trợ liên quan đến việc quảng bá sản phẩm.
Ví dụ, nếu một hãng mỹ phẩm gửi miễn phí bộ sản phẩm trị giá lớn và yêu cầu Influencer thực hiện video trải nghiệm, dù không nhận tiền, KOL vẫn có nghĩa vụ công khai việc mình được tài trợ hoặc nhận sản phẩm trước khi phát biểu các đánh giá.
Ngược lại, nếu cá nhân tự mua sản phẩm bằng tiền của mình mà không nhận bất kỳ lợi ích nào từ doanh nghiệp, họ không cần phải gắn nhãn quảng cáo theo quy định pháp luật hiện hành. Tuy nhiên, việc chủ động thông tin rằng “tự mua sản phẩm” là nên làm để tăng tính minh bạch và tạo lòng tin với người theo dõi.
Gắn nhãn đầy đủ không chỉ giúp tuân thủ quy định pháp luật mà còn giảm thiểu nguy cơ bị hiểu nhầm là quảng cáo trá hình, đồng thời góp phần xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch và bảo vệ quyền lợi thông tin chính xác của người tiêu dùng.
3. Hướng dẫn cách gắn nhãn quảng cáo đúng quy định trên các nền tảng mạng xã hội
Việc công khai nội dung tài trợ không chỉ để đáp ứng yêu cầu của Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023, mà còn giúp người xem nhận biết đâu là nội dung thương mại và đâu là trải nghiệm cá nhân. Hầu hết các nền tảng mạng xã hội lớn đều đã tích hợp công cụ hỗ trợ để hiển thị nội dung quảng cáo, giúp Influencer và người sáng tạo nội dung thực hiện đúng quy định.
Nguyên tắc chính là thông tin về việc tài trợ cần được thể hiện rõ ràng, dễ nhận thấy và xuất hiện ngay từ đầu hoặc khi người xem bắt đầu tiếp cận thông tin. Đặt thông báo ở cuối video, ẩn trong bình luận hoặc chèn giữa nhiều has
htag là không đáp ứng được yêu cầu minh bạch.
Đối với TikTok, người sáng tạo cần kích hoạt tính năng công khai nội dung thương mại trước khi phát hành video. Hệ thống sẽ cho phép lựa chọn nội dung quảng bá cho thương hiệu cá nhân hoặc của bên thứ ba. Sau khi kích hoạt, nền tảng sẽ hiện nhãn thông báo về nội dung quảng cáo ngay trên video. Nếu có hợp tác chính thức với doanh nghiệp, Influencer nên gắn thẻ đối tác để tăng tính minh bạch và giúp nhãn hàng quản lý chiến dịch quảng cáo.
Trên Facebook và Instagram, người sáng tạo có thể sử dụng công cụ nội dung có thương hiệu để gắn tên doanh nghiệp mà họ đã hợp tác. Khi thiết lập đúng cách, bài đăng sẽ hiện thông báo hợp tác với thương hiệu ngay dưới tên tài khoản, giúp người xem dễ dàng nhận biết đây là nội dung quảng cáo.
Khi tải video lên YouTube, người sáng tạo cần khai báo nếu video chứa nội dung quảng cáo được trả tiền. Sau khi lựa chọn đúng mục này, nền tảng sẽ tự động hiển thị thông báo cho người xem ở đầu video.
Ngoài các công cụ từ nền tảng, Influencer cũng nên minh bạch bằng cách sử dụng ngôn ngữ rõ ràng trong nội dung bài đăng hoặc video. Có thể thể hiện qua các cách sau:
- Đây là nội dung quảng cáo.
- Video có tài trợ từ doanh nghiệp.
- Tôi được tài trợ để giới thiệu sản phẩm này.
- Sản phẩm được nhãn hàng gửi trải nghiệm.
- Tôi nhận sản phẩm miễn phí từ doanh nghiệp để đánh giá.
Các hashtag nên được đặt ở vị trí dễ nhận thấy, thay vì chèn vào cuối phần mô tả dài. Đồng thời, số lượng hashtag cần vừa đủ để bảo đảm tính rõ ràng và tránh gây nhầm lẫn.
Bên cạnh đó, mặc dù nội dung đã được gắn nhãn quảng cáo, KOL/ Influencer vẫn phải đảm bảo thông tin giới thiệu sản phẩm là trung thực, có cơ sở và không được đưa ra cam kết vượt quá tài liệu chứng minh của doanh nghiệp. Việc gắn nhãn không làm mất đi trách nhiệm pháp lý với nội dung quảng cáo.
4. Chế tài xử phạt đối với hành vi quảng cáo không minh bạch, không gắn nhãn
Pháp luật Việt Nam hiện nay áp dụng nhiều cơ chế xử lý cho các hành vi quảng cáo trá hình hoặc che giấu quan hệ tài trợ nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Theo Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023, người có ảnh hưởng có trách nhiệm thông báo trước cho người tiêu dùng rằng họ đang được tài trợ khi cung cấp thông tin liên quan đến sản phẩm, hàng hóa hoặc dịch vụ. Nếu không thực hiện nghĩa vụ này, cá nhân có thể bị xử phạt theo quy định của pháp luật.
Theo Nghị định số 24/2025/NĐ-CP, KOL, KOC, Influencer hoặc người nổi tiếng không công khai việc được tài trợ khi quảng bá sản phẩm có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng.
Điều đáng lưu ý là mức xử phạt này không chỉ áp dụng đối với người trực tiếp quảng cáo mà còn bao gồm tổ chức, cá nhân kinh doanh đã sử dụng người có ảnh hưởng nhưng không thực hiện nghĩa vụ thông báo tài trợ đến người tiêu dùng. Điều này tạo ra cơ chế trách nhiệm đồng thời giữa doanh nghiệp và KOL trong hoạt động quảng cáo.
Ngoài hành vi không minh bạch về tài trợ, người quảng cáo còn có thể bị xử lý theo Nghị định số 38/2021/NĐ-CP nếu nội dung quảng cáo vi phạm các quy định khác của pháp luật.
Các hành vi phổ biến có thể bị xử phạt gồm:
- Quảng cáo sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn về công dụng, chất lượng, nguồn gốc hoặc giá cả của sản phẩm có thể bị phạt từ 60 triệu đồng đến 80 triệu đồng đối với cá nhân; tổ chức vi phạm có thể bị phạt gấp đôi theo quy định.
- Quảng cáo mỹ phẩm có tác dụng như thuốc chữa bệnh hoặc dùng từ ngữ gây hiểu lầm về khả năng điều trị cũng có thể bị xử phạt theo quy định của chuyên ngành.
- Sử dụng các từ như “tốt nhất”, “số một”, “duy nhất” mà không có tài liệu chứng minh hợp pháp cũng là hành vi vi phạm và có thể bị xử phạt hành chính.
Ngoài án phạt tiền, cơ quan có thẩm quyền cũng có thể áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả như:
- Buộc gỡ bỏ hoặc xóa bỏ nội dung quảng cáo vi phạm.
- Buộc đính chính thông tin sai lệch.
- Buộc chấm dứt hoạt động quảng cáo.
- Tước quyền sử dụng giấy xác nhận nội dung quảng cáo nếu pháp luật có quy định.
Nếu nội dung quảng cáo gây thiệt hại cho người tiêu dùng, KOL/ Influencer có thể phải bồi thường thiệt hại theo quy định của luật dân sự. Trong trường hợp quảng cáo hàng giả, hàng cấm hoặc có dấu hiệu lừa dối nghiêm trọng, cá nhân vi phạm có thể bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự nếu có đủ căn cứ theo quy định của pháp luật.
Ngoài trách nhiệm với quảng cáo, người có ảnh hưởng còn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế cho các khoản thu nhập từ hoạt động quảng bá sản phẩm. Việc cố ý giấu giếm các khoản tài trợ hoặc doanh thu quảng cáo có thể dẫn đến truy thu thuế và xử phạt theo quy định pháp luật về quản lý thuế.
5. Những lưu ý quan trọng để KOL/ Influencer tránh vi phạm pháp luật khi làm video review
Trong bối cảnh quản lý hoạt động quảng cáo trên nền tảng số ngày càng nghiêm ngặt, việc tuân thủ các quy định pháp luật không chỉ giúp KOL tránh được rủi ro phạt mà còn góp phần xây dựng uy tín bền vững với cộng đồng.
Trước khi nhận quảng bá sản phẩm, KOL nên kiểm tra đầy đủ thông tin về doanh nghiệp, nguồn gốc hàng hóa, giấy phép lưu hành (nếu thuộc ngành nghề có điều kiện) và các tài liệu chứng minh về công dụng của sản phẩm. Không nên quảng cáo chỉ dựa vào nội dung từ nhãn hàng nếu chưa có sự kiểm chứng rõ ràng.
Tất cả các khoản tài trợ, dù là tiền mặt, sản phẩm miễn phí, voucher, chuyến du lịch hay các lợi ích khác, cần được công khai rõ ràng với người xem. Không nên tạo cảm giác rằng đây là trải nghiệm tự mua nếu thực tế có hợp tác thương mại.
KOL cũng cần sử dụng đầy đủ các công cụ công khai nội dung quảng cáo được các nền tảng mạng xã hội cung cấp và bổ sung thông báo bằng lời nói hoặc văn bản ngay tại đầu video nhằm tăng tính minh bạch.
Đừng quên theo dõi ngay trang tin tức ngôi sao Vsao.vn để cập nhật tin tức nhanh chóng mỗi ngày!